28-02-09

Het Narthang klooster in Tibet

Dit kleine klooster bevindt zich in de nabijheid van het gelijknamige dorp ten westen van Xigaze. Het werd in 1153 gesticht door een lama van de kadampa school.[1] Het klooster werd in de 18e eeuw een belangrijk centrum voor het drukken – met ingekerfde houten blokken - van sutra’s. Enkele duizenden van die blokken liggen er nog opgestapeld, een ander deel ging verloren tijdens de Culturele Revolutie. Zo ook een groot deel van de gebouwen, slechts enkele hoofdgebouwen blijven over, veel werd gesloopt. Van de 18 stupa’s verspreid over het terrein kan je nog scherven bij hopen oprapen. Door toedoen van de 10e panchen lama werd het klooster in een minivorm opnieuw tot leven gewekt. Een vijftigtal monniken houdt de kadampa traditie nu nog in eer. De foto van de vorige abt, begin 20e eeuw en in Westerse kledij, prijkt er in één van de zaaltjes. Zijn slaapkamer staat open voor bezoek en centen. Dawa zegt me dat vrijwel alle kloosters en tempels in Tibet opnieuw functioneren, zij het dikwijls in gereduceerde vorm. Hier werd in 2000 één stupa nieuw heropgericht. Wij waren de enige bezoekers op dat moment. Toch lagen de gebedszalen vol met bankbriefjes, soms grote. In twee zaaltjes waren twee monniken bezig met het verzamelen en tellen van de talrijke geldelijke giften. De kloosters zijn geen machtscentrum meer zoals vroeger, maar toch een soort schaduwministerie van financiën.

Per zaal gaf één monnik – het waren jonge dertigers – ons uitleg, sereen en uitgebreid. Het was geen toeristische taal, zij communiceerden hun geloof. Dit deed me denken aan een Frans-Chinese dame, die een boek schreef over het leven van de dalai lama’s en in een interview in Parijs ooit zei dat de “echte geest van het boeddhisme dood is in Tibet”. Geen sprake van, volgens mij. Vraag het maar aan de mensen ginder. Natuurlijk is er veel bijgeloof in Tibet, toch wat wij als bijgeloof bestempelen. Maar dat is er ginds sinds het ontstaan van het boeddhisme daar, het is enkel recent in Europa dat sommigen het Tibetaanse boeddhisme wat willen “afstoffen”. In verband met het Narthang klooster kan ik de ontstaanslegende meegeven. Alles begon met Atisha. Op zijn doortocht vanuit het kleine koninkrijk Guge (nabij de Kailash berg in West-Tibet) naar Lhasa, houdt hij halt in Narthang, niet bepaald aantrekkelijk als plaats, maar er wonen een aantal mensen. Achter het dorp ziet hij een groot stuk braakland, richting berghellingen, en zendt er een knecht naar toe. Die komt terug met de melding dat hij er niets zag buiten 16 bijen in lage struikjes. Atisha zegt: “Dat moeten de 16 arrhats[2] zijn!” en beslist om er een tempel te laten bouwen. Veel later is het de 1e dalai lama, die er zijn intrek neemt terwijl hij het hoofdkloosters van Xigaze laat bouwen. Er ligt nog een plankje met de mantra “um mani padme hum” van zijn handschrift.

In een van de tempelzaaltjes hangt een afgedekte kruik met water. Een bijzonder verhaal. Jaarlijks wordt die met vers water gevuld in april. Als het volgende jaar in april het water lager staat, dan voorspelt dit droogte en dus slechte oogst. Staat het iets hoger, dan zijn de vooruitzichten prima. Stinkt het, dan is er onheil op komst. De mensen van het dorp komen in april van het oude water drinken, als zegen voor het komende graanseizoen. Dawa, reisgezel en tolk en diepgelovig, neemt dit zeer ernstig.

Achter neerhangende doekjes zijn er schilderijen met macabere en tantristische afbeeldingen. Enkele ervan tonen het onthoofden en verpletteren van de vijanden van het boeddhisme.

narthang bib


[1] Volgelingen van de Indiase guru Atisha. De kadampa school ging later over in de gelugpa (gele mutsen) school, waartoe de dalai lama’s behoren.

[2] Arrhats : grands sages, dignitaires bouddhistes

19:37 Gepost door infortibet in religie | Permalink | Commentaren (0) | Tags: tibet, kloosters, culturele revolutie

De commentaren zijn gesloten.